Info over deze afbeelding
Het hart van de Orionnevel onthult een van de meest spectaculaire sterrenkwekerijen in ons sterrenstelsel, waar massale jonge sterren hun omgeving met intense ultraviolette straling en krachtige sterrenwinden beeldhouwen. In het centrum ligt de Trapezium Cluster, een strakke groep van vier lichtgevende hete sterren waarvan de gecombineerde energie verlicht de hele nevel, waardoor het omringende waterstofgas te gloeien in levendige tinten van rood en roze. Hubble's scherpe visie heeft honderden protoplanetaire schijven onthuld, afgeplatte cocons van gas en stof rondom pasgeboren sterren die ooit planetaire systemen kunnen vormen die vergelijkbaar zijn met onze eigen. Als het dichtstbijzijnde enorme sterrenvormende gebied van de Aarde op slechts 1344 lichtjaren afstand, dient de Orionnevel als een ongeëvenaard laboratorium om te bestuderen hoe sterren en planeten geboren worden. Het ingewikkelde samenspel van straling, zwaartekracht en turbulentie binnen deze kosmische wieg blijft baanbrekende ontdekkingen opleveren over de processen die stellaire en planetaire evolutie in het heelal vormen.
Wetenschappelijke betekenis
De Orionnevel is misschien wel het belangrijkste object om te begrijpen hoe sterren en planetaire systemen zich vormen. Als de dichtstbijzijnde enorme stervormende regio tot de Aarde, biedt het een ongeëvenaarde combinatie van nabijheid en activiteit die astronomen in staat stelt om elke fase van stellaire geboorte in buitengewone detail te bestuderen. Hubble's observaties zijn transformerend geweest, waarbij de rol van Trapezium Cluster in het ioniseren en vormgeven van het omringende gas werd onthuld en honderden protoplanetaire schijven werden ontdekt die de vorming van de planeet aantonen, is een gemeenschappelijk bijproduct van stergeboorte. De nevel overspant ongeveer 24 lichtjaren en bevat genoeg gas en stof om duizenden nieuwe sterren te vormen. Studies van de Orionnevel hebben kritische beperkingen gegeven aan de aanvankelijke massafunctie, de verdeling van sterrenmassa's bij de geboorte, die de evolutie van sterrenstelsels over de kosmische tijd beheerst. De relatief jonge leeftijd van de nevel van ongeveer twee miljoen jaar betekent dat astronomen sterren kunnen observeren in hun vroegste evolutionaire stadia, waaronder protostars die nog steeds zijn ingebed in hun geboortecocons en T Tauri sterren die gewelddadige accretie gebeurtenissen ondergaan.
Opmerkingen
Hubble heeft de Orionnevel uitgebreid geobserveerd met behulp van meerdere instrumenten, waaronder de Advanced Camera for Surveys (ACS) en de Wide Field Camera 3 (WFC3), over ultraviolette, zichtbare en bijna-infrarood golflengten. De mozaïek beelden vereist meerdere wijzen aan elkaar gestikt om de nevel volledige omvang vast te leggen. Bijna-infrarood waarnemingen zijn bijzonder waardevol geweest voor het doordringen van de dichte stofwolken om ingebedde protostars en protoplanetaire schijven die onzichtbaar zijn in optisch licht te onthullen. Deze multigolflengte datasets hebben astronomen in staat gesteld gedetailleerde driedimensionale modellen van de structuur van de nevel te bouwen en de verdeling van verschillende chemische elementen erin in kaart te brengen.
Locatie in het heelal
Constellatie
Orion
Afstand tot de aarde
1,344 lichtjaar
Leuke feiten
- 1
De Trapeziumcluster bij de kern van de nevel bevat vier massieve sterren die zo lichtgevend zijn dat ze zichtbaar zijn voor het blote oog vanaf meer dan 1000 lichtjaren afstand, en hun gecombineerde ultraviolette output verlicht de hele nevel.
- 2
Hubble heeft meer dan 150 protoplanetaire schijven (proplyds) geïdentificeerd in de Orionnevel, afgeplatte schijven gas en stof rond jonge sterren die verondersteld worden zonnestelsels te zijn in de maak.
- 3
De Orionnevel is voor het blote oog zichtbaar als een wazige vlek in het zwaard van Orion, waardoor het een van de weinige diepe hemelobjecten is die de mens duizenden jaren zonder telescopen heeft geobserveerd.
Beeld door: NASA, ESA, Hubble Ruimtetelescoop
