Info over deze afbeelding
Galaxy NGC 2787 ligt 24 miljoen lichtjaar van de Aarde in het sterrenbeeld Ursa Major, het hemelse huis van de Grote Beer. Dit unieke sterrenstelsel toont dramatische armen van donker stof die zijn heldere, lichtgevende centrum omcirkelen als kosmische linten, waardoor een opvallend contrast ontstaat tussen de stoffige banen en de briljante stellaire kern. De stofbanen volgen de spiraalstructuur van het sterrenstelsel en markeren gebieden waar toekomstige generaties sterren kunnen ontstaan. Verspreid over en rond de melkweg zijn talrijke lichtpunten die bolvormige clusters vertegenwoordigen enorme, oude collecties van honderdduizenden tot miljoenen oude sterren die nauw met elkaar verbonden zijn door zwaartekracht. Deze bolvormige clusters draaien rond het sterrenstelsel in een bolvormige halo en behoren tot de oudste objecten in het universum, met sterren die meer dan 10 miljard jaar geleden gevormd werden. De combinatie van stofbanen en bolvormige clusters van NGC 2787 biedt astronomen inzicht in zowel de galactische evolutie als de oude stellaire populaties.
Wetenschappelijke betekenis
NGC 2787 is een belangrijk object voor het begrijpen van de evolutionaire overgang tussen spiraal- en elliptische sterrenstelsels. Met name sterrenstelsels vertegenwoordigen een morfologisch halfwegpunt.Ze behouden de schijfstructuur van spiralen, maar hebben het grootste deel van hun gas uitgeput of verloren, waardoor stervorming dramatisch vertraagt of volledig stopt. De prominente stofbanen in NGC 2787 zijn bijzonder intrigerend omdat zij suggereren dat er nog wat koud gas en stof overblijven, eventueel verkregen door een kleine fusie met een gasrijk gezelschapsstelsel. Het superzware zwarte gat van het sterrenstelsel, met zijn goed gemeten massa, draagt bij tot de fundamentele relatie tussen de massa van het zwarte gat en de eigenschappen van het sterrenstelsel, waardoor de schaalwetten die de co-evolutie van het sterrenstelsel en het zwarte gat beheersen, worden gekalibreerd. Het rijke systeem van bolvormige clusters rondom NGC 2787 biedt leeftijd en metalliciteit beperkingen die de assemblagegeschiedenis van het sterrenstelsel traceren, onthullend of het gevormd door een enkele monolithische ineenstorting of door de geleidelijke accumulatie van kleinere stellaire systemen over miljarden jaren.
Opmerkingen
Hubble imaged NGC 2787 using the Wide Field and Planetary Camera 2 (WFPC2) in multiple visible-light filters, onthullen van de ingewikkelde stofstrook structuur met prachtige helderheid. De hoge hoekresolutie was essentieel voor het oplossen van individuele bolvormige clusters in de halo van het sterrenstelsel, die verschijnen als compacte, licht wazige lichtpunten die van voorgrondsterren verschillen. Spectroscopische observaties van het centrale gebied van het sterrenstelsel... gemeten sterrensnelheden binnen de paar honderd lichtjaren... wat het kinematische bewijs was voor het superzware zwarte gat. De stofbanen werden geanalyseerd met behulp van kleurenkaarten die het uiterlijk van het sterrenstelsel in blauwe en rode filters vergeleek, waardoor astronomen de verdeling en de optische diepte van het stof konden in kaart brengen.
Locatie in het heelal
Constellatie
Ursa Major
Afstand tot de aarde
24 miljoen lichtjaar
Leuke feiten
- 1
NGC 2787 is geclassificeerd als een versperde lenticulaire melkwegstelsel (SB0) en plaatst het in de overgangszone tussen spiraal- en elliptische sterrenstelsels.Het heeft een schijf en stofbanen als een spiraal maar is grotendeels gestopt met het vormen van nieuwe sterren als een elliptische.
- 2
Het sterrenstelsel herbergt een superzwaar zwart gat in zijn midden met een geschatte massa van ongeveer 41 miljoen keer die van onze zon, gedetecteerd door de hoge snelheid baanbeweging van sterren in de buurt van de galactische kern.
- 3
NGC 2787's stofringen zijn opmerkelijk goed georganiseerd en concentrisch, lijkend op de groeven van een vinylplaat, wat ongebruikelijk is voor lenticulaire sterrenstelsels en suggereert een eerdere interactie of fusie gebeurtenis die gas in deze ordelijke structuren geleid.
Beeld door: NASA, ESA, Hubble Ruimtetelescoop
