Buig Shock rond LL Orionis (Stellaire windboog schok), vastgelegd door de Hubble-ruimtetelescoop voor 3 februari
februari 3Stellaire windboog schokAndere objecten

Buig Shock rond LL Orionis

Waargenomen in 1995

Info over deze afbeelding

Genoemd naar de halve maan-vormige golf gemaakt door een schip als het beweegt door water, een boogschok kan worden gecreëerd in de ruimte wanneer twee stromen van gas botsen bij supersonische snelheden. Dit prachtige beeld vangt de boegschok rond de jonge ster LL Orionis, waar de ster's krachtige stellaire wind een stroom geladen deeltjes bewegen met buitengewone snelheid slams in het langzaam bewegende gas weg van de Orion Nebula's hete centrale ster cluster. De botsing creëert een sierlijke, gebogen schokfront dat gloeit als het gecomprimeerde gas wordt verwarmd en opgewonden. LL Orionis is een jonge, energieke ster nog in de vroege stadia van zijn leven, die een sterrenwind produceert die veel krachtiger is dan die van onze zon. De omringende Orionnevel biedt een rijk doek van stromende gasstromen waartegen deze dramatische kosmische botsing zich afspeelt, en biedt astronomen een levendige illustratie van hoe sterrenwinden met hun omgeving omgaan en het interstellaire medium vormen.

Wetenschappelijke betekenis

De boogschok rond LL Orionis is een uitzonderlijk duidelijk voorbeeld van de interactie tussen stellaire winden en het omgevingsinterstellaire medium, een fundamenteel proces dat de structuur en evolutie van sterrenvormende regio's vormt. Jonge T Tauri-sterren als LL Orionis sturen krachtige uitstromen die energie en momentum in hun omgeving injecteren, waardoor feedbackeffecten ontstaan die de nabijgelegen sterrenvorming kunnen veroorzaken of onderdrukken. Door de geometrie en helderheid van de boegschok kunnen astronomen de relatieve snelheden van de botsende gasstromen meten en de massaverliessnelheid van de jonge ster schatten. Deze metingen zijn van cruciaal belang om te begrijpen hoeveel energie jonge sterren terugkeren naar hun moederlijke moleculaire wolken gedurende de eerste paar miljoen jaar van hun leven. De Orionnevel, als de dichtstbijzijnde massale stervormende regio, biedt ongeëvenaarde mogelijkheden om dergelijke interacties bij hoge ruimtelijke resolutie te bestuderen.

Opmerkingen

Deze afbeelding werd verkregen met Hubble's Wide Field and Planetary Camera 2 (WFPC2) als onderdeel van een mozaïekonderzoek van de Orionnevel. De waarnemingen gebruikten meerdere breedband- en smalbandfilters om zowel de continuümemissie van sterren als de lijnemissie van geïoniseerd gas te vangen. Het waterstof-alfa-filter was bijzonder effectief bij het markeren van de boegschokstructuur, aangezien het gecomprimeerde gas in de schokvoorkant sterk uitstraalt bij deze golflengte. De resolutie van Hubble was van cruciaal belang om het dunne schokfront te onderscheiden van de complexe achtergrondemissie van de Orionnevel.

Locatie in het heelal

Constellatie

Orion

Afstand tot de aarde

1.500 lichtjaar

Leuke feiten

  • 1

    De boegschok rond LL Orionis is in principe vergelijkbaar met de schokgolf gecreëerd door een supersonische jet vliegtuig, behalve deze kosmische versie spant ongeveer een half lichtjaar door.

  • 2

    LL Orionis is een T Tauri-ster, een jonge ster van minder dan 10 miljoen jaar oud die nog niet is begonnen met stabiele waterstoffusie, waardoor het een stellaire baby is volgens kosmische normen.

  • 3

    Onze eigen Zon creëert een boogschok als hij door het interstellaire medium beweegt, hoewel het veel minder dramatisch is dan die van LL Orionis omdat de sterrenwind van de Zon veel zwakker is.

Beeld door: NASA, ESA, Hubble Ruimtetelescoop