Bu Görsel Hakkında
Samanyolu galaksimizin merkezinin bu kızılötesi görüntüsü, galaktik çekirdeğin etrafında dönen sıcak iyonize gazdaki devasa yıldız popülasyonunu ve karmaşık yapıları ortaya çıkarıyor. Bu bölgeyi optik dalga boylarında görünmez kılan kalın yıldızlararası toz örtüsünü delip geçen Hubble'ın kızılötesi kamerası, galaksinin merkezi birkaç ışıkyılı içindeki kalabalık bir yıldız manzarasını açığa çıkarıyor. Bu bölgeye, Samanyolu'nun kalbinde yer alan ve yaklaşık dört milyon güneş kütlesi ağırlığındaki süper kütleli kara delik olan Yay A*'nın çekimsel etkisi hakimdir. Kara deliği çevreleyen, genç ve devasa yıldızlardan oluşan yoğun bir küme var; bunların bu kadar aşırı bir kütlesel çekim ortamına bu kadar yakın olmaları, geleneksel yıldız oluşumu teorisinin bu yıldızların orada oluşamayacaklarını öne sürmesi nedeniyle gökbilimcileri şaşırttı.
Bilimsel Önemi
Samanyolu'nun galaktik merkezi, gökbilimcilere galaktik çekirdeğin en yakın ve en ayrıntılı görüntüsünü sunarak, evrendeki galaksilerin merkezlerini anlamak için temel bir referans noktası görevi görüyor. Yay A* çevresinde sıkı yörüngelerde bulunan (S yıldızları ve saat yönündeki disk olarak bilinen) genç, devasa yıldızların keşfi, kara deliğin yakınındaki aşırı gelgit kuvvetlerinin geleneksel moleküler bulut çökmesini engellemesi gerektiğinden gençlik paradoksu olarak bilinen büyük bir teorik zorluğu ortaya çıkarıyor. Önerilen çözümler arasında yoğun bir birikim diskinde yerinde oluşum veya daha uzaklardan göç yer alıyor. Hubble'ın gözlemleri galaktik merkez yakınındaki yıldız popülasyonunu karakterize etmek, öz hareketleri ölçmek ve merkezi yıldız kümesinin kütle dağılımını sınırlamak açısından kritik öneme sahipti. Bu gözlemler aynı zamanda Yay A*'nın ara sıra ortaya çıkan X-ışını parlamalarının davranışını yorumlamak için bağlam sağlar.
Gözlem Ayrıntıları
Bu görüntü, Hubble'ın Yakın Kızılötesi Kamerası ve Çok Nesneli Spektrometresi (NICMOS) kullanılarak 1,1 ila 1,9 mikrometre arasındaki dalga boylarında çekildi. Hubble, bu kızılötesi dalga boylarında, görünür dalga boylarında galaktik merkezi tamamen gizleyen, araya giren tozun çoğunu görebiliyor. Sahte renk oluşturma, görünür renkleri farklı kızılötesi bantlara atayarak gökbilimcilerin yıldız türlerini kızılötesi renklerine göre ayırt etmelerine olanak tanır. Gözlemler merkezi parsekteki yüzlerce ayrı yıldızı çözümleyerek onların parlaklıklarının, sıcaklıklarının ve Yay A*'ya göre öz hareketlerinin ölçülmesine olanak sağladı.
Evrendeki Konum
Takımyıldız
Yay
Dünya'dan Uzaklık
26.000 ışıkyılı
İlginç Bilgiler
- 1
Bu görüntünün merkezindeki süper kütleli kara delik Yay A*, Merkür'ün yörüngesinden daha küçük bir bölgeye sıkıştırılmış yaklaşık dört milyon Güneş'lik bir kütleye sahiptir, ancak diğer galaksilerdeki aktif kara deliklerle karşılaştırıldığında oldukça sessizdir.
- 2
Yay A*'nın bir ışıkyılı yakınında yörüngede dönen yıldızlar, ışık hızının yüzde 3'üne varan hızlarda hareket ederek yörüngelerini 12 yıl gibi kısa bir sürede tamamlıyor ve hareketlerini takip ederek gökbilimcilere 2020 Nobel Fizik Ödülü'nü kazandırdı.
- 3
Dünya ile galaktik merkez arasındaki toz o kadar kalın ki görünür ışık bir trilyon kat zayıflıyor; bu da bunun gibi kızılötesi gözlemlerin Hubble'ın Samanyolu'nun merkezi motorunu görebilmesinin tek yolu olduğu anlamına geliyor.
Görsel kredisi: NASA, ESA, Hubble Uzay Teleskobu
